ТҮРКІСТАНДАҒЫ АЛЫП КИІЗ ҮЙДЕ САММИТ ҚОРЫТЫНДЫСЫ МЕН ӨҢІР ЭКОНОМИКАСЫ КЕҢІНЕН ТАЛҚЫЛАНДЫ

ТҮРКІСТАНДАҒЫ АЛЫП КИІЗ ҮЙДЕ САММИТ ҚОРЫТЫНДЫСЫ МЕН ӨҢІР ЭКОНОМИКАСЫ КЕҢІНЕН ТАЛҚЫЛАНДЫ

Түркістандағы жаңа этно-туристік кешенде келелі басқосу өтті. Түркістан облысының әкімі Нұралхан Көшеров өңірдің зиялы қауым өкілдерімен, кәсіпкерлерімен, жастарымен және белсенді азаматтарымен кездесті.

Алқалы жиын барысында облыс басшысы Түркі мемлекеттері ұйымына мүше мемлекеттер басшыларының бейресми саммиті жоғары деңгейде өткеніне байланысты Ел Президентінің облыс халқына деген алғысын жеткізіп, өңірдің дамуы үшін аянбай еңбек етіп жүрген азаматтарға ризашылығын білдірді. Сонымен қатар саммит қорытындысына тоқталып, өңірдің инвестициялық әлеуеті мен экономикалық мүмкіндіктері жөнінде баяндады.

– Биыл өңірімізде елеулі шаралар өтті. 15 наурызда облыс халқы қоғамдық-саяси жағдайға белсенділік танытып, референдумға қатысып, өз таңдауын жасады. Ұлыстың ұлы күні – Наурыз мейрамына Мемлекет басшысы арнайы Түркістан қаласына келіп, аймақ тұрғындарымен жүздесті. 15 мамырда түркі әлемінің рухани астанасы – қасиетті Түркістан төрінде бес мемлекет басшысының қатысуымен Түркі мемлекеттері ұйымының тарихи бейресми саммиті өтті. Президентіміз Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев саммит қорытындысы бойынша Түркістан облысында атқарылған дайындық жұмыстарына жоғары баға беріп, өңір тұрғындарына және осы маңызды шараны ұйымдастыруға атсалысқан барша азаматтарға ерекше ризашылығын білдірді. Бұл – ең алдымен, көне шаһардың халықаралық аренадағы биік абыройы және ел игілігі үшін аянбай еңбек еткен әрбір азаматтың еңбегіне берілген әділ баға. Түркістан өзінің жаһандық деңгейдегі ауқымды іс-шараларды жоғары деңгейде өткізе алатын стратегиялық және мәдени-рухани орталық екенін тағы бір мәрте дәлелдеді. Осы ретте, Президентіміздің Түркістан қаласына айрықша мәртебе беріп, өңірдің дамуын жіті бақылауда ұстап отырғанын атап өткен жөн. Саммитті дәл осы киелі мекенде өткізу туралы бастамасы – шаһардың тарихи рөліне деген зор сенімнің айқын көрінісі. Бұл ретте, қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз еткен құқық қорғау және әскери сала өкілдеріне, медицина мен коммуналдық қызмет мамандарына, еріктілер мен мемлекеттік қызметшілерге, сондай-ақ қонақжай Түркістан жұртшылығына шынайы алғысымды білдіремін. Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес экономиканы әртараптандыру, отандық өндірісті дамыту, инвестиция тарту және импортты алмастыру бағытында ауқымды жұмыстар атқарылды. Біз бірінші кезекте, республика және облыстың тауар айналымына, сондай-ақ өңірдің шикізаттық әлеуетіне кешенді талдау жүргіздік. 2025 жылы өңірдің сыртқы тауар айналымы 3,5 млрд АҚШ долларына жетіп, өсім 34,6 %-ды құрады. Соңғы үш жылда экспорт көлемі 142%-ға ұлғайып, 2025 жылы 1,8 млрд АҚШ долларына жетті. Сыртқы саудада 5 негізгі стратегиялық серіктес мемлекеттер айқындалды. Олар: Ресей, Қытай, Өзбекстан, Германия және Чехия елдері. Зерттеулердің нәтижесінде, өңір экономикасының сыртқы саудадағы құрылымында экспорттың негізгі үлесі өңделмеген бастапқы шикізат тауарларына тиесілі екенін байқадық. Талдау жұмыстары өңір экономикасының әлсіз тұстарын анықтауға және шикізаттық экспорттан жоғары өңделген, қосымша құны жоғары дайын өнім шығаруға көшу бойынша нақты стратегиялық шараларды қабылдауға мүмкіндік берді. Қазіргі таңда инвесторларға тек жер телімін ұсынып қоймай, нарықтың сыйымдылығы, шикізат көлемі және қаржылық көрсеткіштері есептелген дайын жобалар ұсынып жатырмыз. Осыған орай, аудан және қала әкімдеріне дайын шикізаттық талдаулар мен бизнес-кейстерді негізге ала отырып, өз аумақтарына импортты алмастыратын инвестиция тартуды тапсырамын. Сөзімді қорытындылай келе, АҚШ-тың 35-ші Президенті Джон Кеннедидің: «Елім маған не істей алады деп емес, мен еліме не істей аламын деп сұра» деген белгілі қағидасын атап өткім келеді. Осы орайда, баршаңызды өңіріміздің экономикалық тұрақтылығы мен дамуын қамтамасыз ету бағытындағы бірлескен жұмыстарға белсенді атсалысуға шақырамын, – деді Нұралхан Оралбайұлы.

Түркістан – еліміздің агроөнеркәсіп саласындағы көшбасшы өңір. Былтыр ауыл шаруашылығы өнімінің жалпы көлемі 2,5 млрд АҚШ долларын құрады. Өңір мақта өсіру және өңдеу, сондай-ақ жеміс-жидек, бақша және ет өнімдерін экспорттау бойынша республикада бірінші орында. Облыстағы жылыжайлардың жалпы аумағы 1 007 га жетіп, республикалық үлестің 72 %-ын құрап отыр. Сонымен қатар Түркістан облысы уран өндіру және өңдеу бойынша республикада ғана емес, әлемде бірінші орында.

Облыстағы пайдалы қазбалар мен шикізаттық әлеует өңірде іске қосылған құны жоғары өндірістерді дамытуға және индустриялық кластер қалыптастыруға толық мүмкіндік береді. Шикізатты терең өңдеуді дамыту арқылы өңір кәсіпорындарының табыстылығын 3-5 есеге дейін арттыруға мүмкіндік бар. Осы ретте, импортты алмастыру және шикізатты терең өңдеу мақсатында облыстың әрбір ауданы мен қаласының ерекшелігіне қарай арнайы 40 инвестициялық тизер әзірленіп, инвесторларға арналған дайын бизнес-кейстер қалыптастырылды. Инвесторларды қолдау және жобалардың жедел жүзеге асырылуын қамтамасыз ету мақсатында арнайы экономикалық және индустриалды аймақтарда инженерлік инфрақұрылыммен қамтамасыз етілген, дайын өндірістік алаңдар бар.

Бүгінгі таңда арнайы экономикалық аймақтарда жалпы құны 976,4 млрд теңгеге (7 025 жұмыс орны), индустриялды аймақтарда 132,3 млрд теңгеге инвестициялық жобалар жүзеге асырылуда. Сонымен қатар облыста шағын және орта бизнесті дамыту мақсатында 214 гектар аумаққа 25 шағын өндірістік алаң құрылды. Бұл бағытта жалпы сомасы 192 млрд теңгенің инвестициялық жобалары іске асырылуда (5 218 жұмыс орны). Осы бастама өңірдің барлық аудандарында 258 өндірістік ғимараттың құрылысы қарқынды жүргізіліп жатыр.

Импортты алмастыруға бағытталған жүйелі жұмыстардың нәтижесінде жалпы құны 176 млрд теңгені құрайтын 31 инвестициялық жоба іске асырылды. Оның ішінде, жүгеріні терең өңдеу, түрлі-түсті сусындар, жіп иіру, ламинат, тоңазытқыш жабдықтары мен газ қазандықтарын өндіру, сондай-ақ бірреттік ыдыс-аяқ пен орау материалдарын (скотч) шығару, алюминий бұйымдарын өндіру жобалары іске қосылды. Бұдан бөлек, өңірде John Deere және Lovol ауыл шаруашылығы техникалары мен дрон өндірісі, бояу-әрлеу, тігін және джинс маталары өндірісі, күкірт қышқылы және карбамид өндірісі, биологиялық белсенді қоспалар мен дәрумендер өндірісі, ірі қара мал сүйегінен май мен пептон компоненттерін өндіретін импортты алмастыруға бағытталған 280 млрд теңгені құрайтын 39 жоба жүзеге асырылуда. Атқарылған жұмыстар өз нәтижесін көрсетіп жатыр.

2025 жылы облыс экономикасына 1,7 трлн теңгеге инвестиция тартылып, өсім 121,6%-ды құрады. Өткен жылы жалпы құны 340 млрд теңгені құрайтын 58 инвестициялық жоба іске қосылып, 8 мыңнан астам жаңа жұмыс орны ашылды. Биыл да осы қарқынды сақтап, облысқа 1,7 трлн теңге инвестиция тарту көзделген. Бұл көрсеткішке жалпы құны 369 млрд теңгені құрайтын 67 инвестициялық жобаны жүзеге асыру есебінен қол жеткізіледі. Атқарылған жұмыстар өңірдің макроэкономикалық даму динамикасына тікелей оң әсерін тигізді.

Осы жылғы 4 айдың қорытындысы бойынша өңір экономикасының өсімі 125,2%-ды құрап, республикада бірінші орынға шықты. Өңірдің даму әлеуетін ескере отырып, 2026-2029 жылдарға жалпы құны 2,7 трлн теңгені құрайтын 122 инвестициялық жобаның пулы қалыптастырылды. Нәтижесінде, 18 мыңға жуық жаңа жұмыс орны ашылып, 100 млрд теңге салық түспек. Осы жоспарлаған жобаларды жүзеге асыру есебінен, алдағы 5 жылда жалпы өңірлік өнім көлемін 2,7 есеге арттыру, ал өзіндік кірістерді 2,3 есеге ұлғайтуды көзделіп отыр. Бұл бағыттағы жұмыстардың мақсаты – бәсекеге қабілетті, өндірісі дамыған, инвестиция тартуға қолайлы және халықтың әл-ауқаты тұрақты өсетін қуатты өңір қалыптастыру.

Мәжілісте өңірдің инвестициялық тартымдылығы, ауыл шаруашылығы мен өндіріс салаларын дамыту бағыттары жан-жақты талқыланды. Жиын барысында зиялы қауым өкілдері, ғалымдар және кәсіпкерлер саммит нәтижелеріне қатысты пікірлерін білдіріп, өңір экономикасының даму перспективалары жөнінде ой бөлісті.

Сондай-ақ қатысушылар мемлекет тарапынан көрсетіліп жатқан қолдауға ризашылықтарын жеткізіп, өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына бағытталған бірлескен жобаларды жүзеге асыруға дайын екендерін атап өтті.

Түркістан облысы әкімінің баспасөз қызметі

__________

В ТУРКЕСТАНЕ ШИРОКО ОБСУДИЛИ ИТОГИ САММИТА И ЭКОНОМИКУ РЕГИОНА

🔰В новом этно-туристическом комплексе Туркестана состоялось важная встреча. Аким Туркестанской области Нуралхан Кушеров встретился с представителями интеллигенции, предпринимателями, молодежью и активными гражданами региона.

🔰В ходе заседания глава региона первым делом выразил благодарность гражданам, которые неустанно трудятся во благо развития региона. Кроме того, он остановился на итогах недавно прошедшего неформального Саммита глав государств-членов Организации тюркских государств, а также доложил об инвестиционном потенциале и экономических возможностях региона.

📌- В этом году в нашем регионе прошли значимые мероприятия. 15 марта население области проявило высокую активность в общественно-политической жизни, приняв участие в референдуме и сделав свой выбор. В канун великого праздника — Наурыз мейрамы — Глава государства специально посетил город Туркестан и встретился с жителями региона. 15 мая в духовной столице тюркского мира — священном Туркестане — состоялся неформальный саммит Организации тюркских государств с участием глав пяти государств. Наш Президент Касым-Жомарт Кемелевич Токаев высоко оценил подготовительную работу, проведенную в Туркестанской области, и выразил особую благодарность жителям региона и всем гражданам, принявшим участие в организации этого важного мероприятия. Это, прежде всего, справедливая оценка высокого авторитета древнего города на международной арене и труда каждого гражданина, неустанно работавшего на благо страны. Туркестан еще раз доказал, что является стратегическим и культурно-духовным центром, способным проводить масштабные мероприятия глобального уровня на самом высоком уровне. В этой связи стоит отметить, что наш Президент придал Туркестану особый статус и держит развитие региона на постоянном контроле. Его инициатива провести саммит именно в этом священном месте — яркое проявление огромного доверия к исторической роли города. Пользуясь случаем, выражаю искреннюю благодарность представителям правоохранительных органов и военной сферы, обеспечивавшим общественную безопасность, специалистам медицины и коммунальных служб, волонтерам и государственным служащим, а также гостеприимному населению Туркестана. В соответствии с поручением Главы государства проведена масштабная работа в направлении диверсификации экономики, развития отечественного производства, привлечения инвестиций и импортозамещения. В первую очередь мы провели комплексный анализ товарооборота республики и области, а также сырьевого потенциала региона. В 2025 году внешний товарооборот региона достиг 3,5 миллиарда долларов США, а рост составил 34,6 процента. За последние три года объем экспорта увеличился на 142 процента и в 2025 году достиг 1,8 миллиарда долларов США. Во внешней торговле были определены пять основных стратегических стран-партнеров. Это Россия, Китай, Узбекистан, Германия и Чехия. В результате исследований мы заметили, что в структуре внешней торговли экономики региона основная доля экспорта приходится на необработанные первичные сырьевые товары. Аналитическая работа позволила выявить слабые стороны экономики региона и принять конкретные стратегические меры по переходу от сырьевого экспорта к выпуску готовой продукции с высокой степенью переработки и высокой добавленной стоимостью. В настоящее время мы не просто предлагаем инвесторам земельные участки, а предоставляем готовые проекты с расчетом емкости рынка, объемов сырья и финансовых показателей. В связи с этим поручаю акимам районов и городов, опираясь на готовые сырьевые анализы и бизнес-кейсы, привлекать на свои территории инвестиции, направленные на импортозамещение. Подытоживая свое слово, хочу отметить известный принцип 35-го Президента США Джона Кеннеди: «Не спрашивай, что твоя страна может сделать для тебя, спроси, что ты можешь сделать для своей страны». В этой связи призываю всех вас принять активное участие в совместной работе, направленной на обеспечение экономической стабильности и развития нашего региона, – сказал Н. Кушеров.

🔰Туркестан — лидирующий регион страны в сфере агропромышленного комплекса. В прошлом году общий объем сельскохозяйственной продукции составил $2,5 млрд. Регион занимает первое место в республике по выращиванию и переработке хлопка, а также по экспорту плодоовощной, бахчевой и мясной продукции. Общая площадь теплиц в области достигла 1 007 га, что составляет 72% от республиканской доли. Кроме того, Туркестанская область занимает первое место не только в республике, но и в мире по добыче и переработке урана.

🔰Полезные ископаемые и сырьевой потенциал области дают полную возможность для развития запущенных в регионе высокотехнологичных производств и формирования индустриального кластера. За счет развития глубокой переработки сырья существует возможность увеличить прибыльность предприятий региона в 3-5 раз. В связи с этим, в целях импортозамещения и глубокой переработки сырья, с учетом особенностей каждого района и города области было разработано 40 специальных инвестиционных тизеров и сформированы готовые бизнес-кейсы для инвесторов. Для поддержки инвесторов и обеспечения быстрой реализации проектов в специальных экономических и индустриальных зонах имеются готовые производственные площадки, обеспеченные инженерной инфраструктурой.

🔰На сегодняшний день в специальных экономических зонах реализуются инвестиционные проекты общей стоимостью 976,4 млрд тенге (7 025 рабочих мест), в индустриальных зонах — на сумму 132,3 млрд тенге. Кроме того, в целях развития малого и среднего бизнеса в области на территории 214 гектаров создано 25 малых производственных площадок. В данном направлении реализуются инвестиционные проекты на общую сумму 192 млрд тенге (5 218 рабочих мест). В рамках этой инициативы во всех районах региона ведется интенсивное строительство 258 производственных зданий.

🔰В результате системной работы, направленной на импортозамещение, реализован 31 инвестиционный проект общей стоимостью 176 млрд тенге. В их числе запущены проекты по глубокой переработке кукурузы, производству безалкогольных напитков, прядению нитей, выпуску ламината, холодильного оборудования и газовых котлов, а также производству одноразовой посуды, упаковочных материалов (скотча) и алюминиевых изделий. Помимо этого, в регионе реализуются 39 импортозамещающих проектов на сумму 280 млрд тенге, среди которых производство сельскохозяйственной техники John Deere и Lovol, производство дронов, лакокрасочное, швейное производство и выпуск джинсовых тканей, производство серной кислоты и карбамида, биологически активных добавок и витаминов, а также компонентов масла и пептона из костей крупного рогатого скота. Проделанная работа уже показывает свои результаты.

🔰В 2025 году в экономику области было привлечено 1,7 трлн тенге инвестиций, рост составил 121,6%. В прошлом году было запущено 58 инвестиционных проектов общей стоимостью 340 млрд тенге, создано более 8 тысяч новых рабочих мест. В текущем году планируется сохранить эти темпы и привлечь в область 1,7 трлн тенге инвестиций. Этот показатель будет достигнут за счет реализации 67 инвестиционных проектов общей стоимостью 369 млрд тенге. Проделанная работа оказала прямое положительное влияние на динамику макроэкономического развития региона.

🔰По итогам 4 месяцев текущего года рост экономики региона составил 125,2%, что вывело область на первое место в республике. С учетом потенциала развития региона на 2026-2029 годы сформирован пул из 122 инвестиционных проектов общей стоимостью 2,7 трлн тенге. В результате будет создано около 18 тысяч новых рабочих мест, а налоговые поступления составят 100 млрд тенге. За счет реализации этих запланированных проектов в ближайшие пять лет планируется увеличить объем валового регионального продукта в 2,7 раза, а собственные доходы — в 2,3 раза. Цель работы в данном направлении — формирование мощного региона с конкурентоспособной, развитой промышленностью, благоприятного для привлечения инвестиций и со стабильно растущим благосостоянием населения.

🔰На совещании были всесторонне обсуждены инвестиционная привлекательность региона, направления развития сфер сельского хозяйства и промышленности. В ходе встречи представители интеллигенции, ученые и предприниматели высказали свои мнения касательно результатов саммита и поделились видением перспектив развития экономики региона. Также участники выразили благодарность за поддержку, оказываемую со стороны государства, и отметили свою готовность к реализации совместных проектов, направленных на социально-экономическое развитие региона.

Пресс-служба акима Туркестанской области