Түркістан қаласында «Өңірлік жұмыспен қамту картасы» аясында ұлттық жобалар мен мемлекеттік тұжырымдамаларды іске асыру шеңберінде ашылған жұмыс орындарының заңдылығын қамтамасыз ету, жұмыс берушілер мен жұмыскерлердің құқықтық сауаттылығын арттыру, әлеуметтік кепілдіктердің сақталуын қамтамасыз ету және бюджетке аударылатын салық түсімдерін жүйелі бақылау бағытында кешенді шаралар жүргізілуде. Бұл бағыттағы жұмыстар қала әкімінің өкімімен арнайы бекітілген жұмысшы топ арқылы ұйымдастырылып, олардың құрамына мемлекеттік органдардың өкілдері, жергілікті атқарушы билік қызметкерлері және жауапты мекемелердің мамандары енгізілді.
Жұмысшы топтың басты мақсаты – ашылған жұмыс орындарының нақты іске асырылуын тексеру, еңбек қатынастарының заңнамалық талаптарға сәйкес ресімделуін бақылау, жалақы төлемдерінің толық және уақытылы жүргізілуін қамтамасыз ету, әлеуметтік аударымдар мен міндетті сақтандыру төлемдерінің сақталуын қадағалау болып табылады. Бұл шаралар жұмыскерлердің құқықтарын қорғауға, әділ еңбек нарығын қалыптастыруға, әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге және көлеңкелі еңбек қатынастарын азайтуға бағытталған.
Жұмысшы топ құрамына Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі Мемлекеттік еңбек инспекциясы комитеті Түркістан облысы бойынша департаментінен Департаменттің Еңбек қатынастарын бақылау бөлімінің басшысы, мемлекеттік еңбек инспекторы Ғалымжан Сейдуәліұлы Сапарқұлов енгізілді. Ол өз тарапынан жұмысшы топ мүшелерімен бірге қала аумағында орналасқан халыққа қызмет көрсету, сауда және кәсіпкерлік қызмет нысандарында ашылған жұмыс орындары бойынша кешенді зерделеу жұмыстарын жүргізді.
Зерделеу барысында ең маңызды аспектілерге ерекше назар аударылды. Алдымен, әрбір жұмыскермен жазбаша еңбек шарты жасалуы, шарттың тиісті ақпараттық жүйелерде тіркелуі және еңбек қатынастарының толық құжатталуы қамтамасыз етілді. Бұл қадам – жұмыскердің құқықтық қорғалуын қамтамасыз етудің негізгі шарты болып табылады. Сонымен қатар, жалақының заң талаптарына сәйкес төленуі, ең төменгі жалақы мөлшерінен кем болмауы, үстемеақы, қосымша төлемдер, еңбек демалысына ақы төлеу тәртібі толық қаралды.
Мемлекеттік еңбек инспекторы тарапынан жұмыс берушілерге заң талаптары егжей-тегжейлі түсіндіріліп, еңбек шартынсыз қызметкерді жұмысқа жіберудің заңсыз екендігі, көлеңкелі жұмыспен қамту тәжірибесі жұмыскерлердің әлеуметтік кепілдіктерінен айырылуына, бюджет кірістерінің төмендеуіне, әділ бәсекелестіктің бұзылуына әкелетіні нақты көрсетілді. Сонымен қатар өндірістік жарақаттан міндетті сақтандыру шарттарын жасау, қауіпсіз еңбек жағдайларын сақтау, жазатайым оқиғалардан қорғау қажеттілігі кеңінен түсіндірілді.
«Өңірлік жұмыспен қамту картасы» шеңберінде ашылған әрбір жұмыс орнының ресми түрде тіркелуі және заң талаптарына сәйкес ресімделуі – мемлекеттік саясаттың басым бағыттарының бірі болып табылады. Бұл механизм арқылы мемлекеттік және жергілікті билік жаңа жұмыс орындарын ашудағы тиімділікті қадағалай алады, сондай-ақ кәсіпкерлік субъектілерін заңға сәйкес жұмыс істеуге ынталандырады.
Сонымен қатар, ресми жұмыспен қамту бюджетке тұрақты салық түсімдерін қамтамасыз етеді. Жеке табыс салығы, әлеуметтік аударымдар және міндетті медициналық сақтандыру жарналарының толық әрі уақытылы төленуі өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына, жаңа жобаларды іске асыруға және халықтың әл-ауқатын арттыруға мүмкіндік береді. Жұмысшылардың ресми түрде еңбек қатынасына тартылуы олардың әлеуметтік қорғалуы мен құқықтық қауіпсіздігін арттырады, зейнетақы жүйесіне аударымдардың тұрақтылығын қамтамасыз етеді, сондай-ақ жұмыс берушілер мен жұмыскерлер арасындағы құқықтық қарым-қатынасты нақтылайды.
Жүйелі түсіндіру жұмыстары арқылы жұмыс берушілер мен жұмыскерлердің құқықтық сауаттылығы артып, еңбек қатынастары саласындағы құқық бұзушылықтардың алдын алу шаралары күшейтілуде. Мемлекеттік еңбек инспекторы тарапынан еңбек шарттарының маңыздылығы, әлеуметтік төлемдердің қажеттілігі, қауіпсіз еңбек жағдайын сақтау, заң талаптарын орындамаудың салдары жан-жақты түсіндірілді. Бұл түсіндірулер, сонымен қатар, кәсіпкерлер мен қызметкерлердің құқықтық мәдениетін арттыруға, көлеңкелі жұмыспен қамтуды қысқартуға және еңбек нарығын ашық әрі әділ етуге бағытталған.
Аталған жұмыстардың әлеуметтік-экономикалық әсері айқын көрінеді. Еңбек қатынастарының заң талаптарына сәйкес рәсімделуі өңірдегі әлеуметтік тұрақтылықты нығайтуға, бюджет кірістерінің тұрақтылығын қамтамасыз етуге, кәсіпкерлікті заң талаптарына сәйкес дамытуға және әділ бәсекелестікті қалыптастыруға ықпал етеді. Сонымен қатар, бұл жұмыстар халықтың әл-ауқатын арттыруға, жаңа жұмыс орындарын ашуға, жастар мен әлеуметтік осал топтарды еңбек нарығына тартуға және қалалық инфрақұрылым мен әлеуметтік жобаларды дамытуға серпін береді.
Алдағы уақытта да Түркістан қаласында «Өңірлік жұмыспен қамту картасы» аясында жүйелі зерделеу, түсіндіру және бақылау шаралары тұрақты негізде жүргізілетін болады. Бұл бағыттағы жұмыстар еңбек қатынастарының ашықтығын арттыруға, көлеңкелі экономиканы қысқартуға, әлеуметтік кепілдіктердің сақталуын қамтамасыз етуге және өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына оң әсерін тигізуге бағытталған.
Жалпы, Түркістан қаласындағы атқарылып жатқан шаралар – мемлекеттік саясатты тиімді жүзеге асырудың, еңбек нарығын реформалау мен әлеуметтік жауапкершілікті нығайту бағытындағы маңызды қадам болып табылады. Бұл жұмыстың нәтижесінде қаладағы жұмыс орындары заң талаптарына сәйкес рәсімделіп, жұмыскерлердің құқықтары қорғалатын болады. Сонымен қатар, бюджетке түсетін салықтар мен әлеуметтік аударымдардың тұрақтылығы қамтамасыз етіліп, өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуы мен халықтың әл-ауқаты нығайтылады.