Түркістан облысында еңбек заңнамасының сақталуын қамтамасыз ету, еңбек қауіпсіздігін нығайту және қызметкерлердің әлеуметтік қорғалу деңгейін арттыру бағытындағы жүйелі жұмыстар жалғасуда. Осы ретте жоспардан тыс тексеру тағайындау актісіне сәйкес Департаменттің мемлекеттік еңбек инспекторы Рауан Жұмадулаұлы Дүрменов Түркістан облысы денсаулық сақтау басқармасына қарасты Сарыағаш аудандық орталық ауруханасында жоспардан тыс тексеру жүргізіп, мекеме қызметкерлерімен арнайы кездесу ұйымдастырды.
Іс-шара барысында еңбек шартын жасау және оған өзгерістер енгізу заңдылықтары, еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау талаптарын сақтау, штаттық кестені «enbek.kz» электрондық еңбек биржасы порталына енгізу тәртібі, сондай-ақ жазатайым оқиғалардан міндетті сақтандыру шарттарының маңыздылығы жан-жақты түсіндірілді. Кездесу еңбек саласындағы саясатты дамыту, еңбек адамының құқықтарын қорғау және қауіпсіз еңбек ортасын қалыптастыру бағытындағы маңызды қадамдардың бірі болды.
Медициналық ұйымдар – үздіксіз қызмет көрсететін, жоғары жауапкершілік пен кәсіби тәртіпті талап ететін мекемелер. Мұнда еңбек қатынастарының заң талаптарына сай рәсімделуі, еңбек шарттарының дұрыс жасалуы және қызметкерлердің құқықтарының сақталуы ерекше маңызға ие. Себебі медицина қызметкерлері халық денсаулығын сақтау жолында тәулік бойы еңбек етеді. Сондықтан олардың еңбек құқықтарын қорғау – мемлекеттің басым міндеттерінің бірі.
Кездесу барысында еңбек шартын жасасу кезінде сақталуы тиіс негізгі талаптар кеңінен түсіндірілді. Еңбек шарты – жұмыс беруші мен қызметкер арасындағы құқықтық қатынасты реттейтін негізгі құжат. Онда тараптардың құқықтары мен міндеттері, жұмыс уақыты мен демалыс уақыты, еңбекақы мөлшері, еңбек жағдайлары, әлеуметтік кепілдіктер нақты көрсетілуі тиіс. Еңбек шарты заң талаптарына сәйкес рәсімделмеген жағдайда қызметкердің құқықтары бұзылып, әлеуметтік қорғау тетіктері әлсірейді.
Сонымен қатар еңбек шартына өзгерістер енгізу тәртібі де егжей-тегжейлі түсіндірілді. Қызметкердің лауазымы өзгергенде, еңбекақы мөлшері қайта қаралғанда немесе жұмыс режиміне түзетулер енгізілгенде тиісті қосымша келісім жасалуы міндетті. Бұл талаптарды сақтамау еңбек заңнамасының бұзылуына әкелуі мүмкін. Сондықтан медициналық мекемелерде кадрлық құжаттаманы жүргізу тәртібі қатаң бақылауда болуы тиіс.
Еңбек қауіпсіздігі мен еңбекті қорғау мәселесі де кездесу барысында ерекше назарға алынды. Медициналық ұйымдарда биологиялық қауіп, жұқпалы аурулар, химиялық заттармен жұмыс істеу, физикалық және психологиялық жүктеме сияқты тәуекелдер бар. Сондықтан жұмыс беруші тарапынан қауіпсіз еңбек жағдайларын жасау – заңмен бекітілген міндет. Қызметкерлер арнайы қорғаныс құралдарымен қамтамасыз етіліп, қауіпсіздік техникасы бойынша нұсқамадан өтуі тиіс.
Жазатайым оқиғалардың алдын алу – еңбек қауіпсіздігі саясатының негізгі бағыттарының бірі. Егер өндірістік жазатайым оқиға орын алса, оның себептері жан-жақты зерттеліп, тиісті актілер рәсімделуі қажет. Сонымен қатар жұмыс беруші міндетті сақтандыру шартын жасасуы тиіс. Міндетті сақтандыру қызметкердің өмірі мен денсаулығына келтірілген зиянды өтеудің заңды механизмі болып табылады. Бұл – әлеуметтік қамтамасыз етудің нақты көрінісі.
Кездесуде «enbek.kz» электрондық еңбек биржасы порталына штаттық кестені енгізу тәртібі де түсіндірілді. Цифрландыру еңбек қатынастарын ашық әрі тиімді жүргізуге мүмкіндік береді. Портал арқылы жұмыс орындары туралы мәліметтерді жариялау, еңбек шарттарын тіркеу және кадрлық өзгерістерді есепке алу рәсімдері жеңілдейді. Бұл еңбек нарығындағы ашықтықты арттырып, жұмыспен қамту саясатының тиімді жүзеге асуына ықпал етеді.
Медициналық қызметкерлердің әлеуметтік қорғалуы – қоғам тұрақтылығының маңызды факторы. Еңбекақының уақтылы төленуі, демалыс құқықтарының сақталуы, әлеуметтік төлемдердің жүргізілуі және міндетті сақтандыру шарттарының болуы – еңбек адамына көрсетілетін мемлекеттік қамқорлықтың айғағы. Осы тұрғыдан алғанда, Сарыағаш аудандық орталық ауруханасында өткізілген түсіндіру жұмыстары еңбек саласындағы саясатты дамытудың нақты көрінісі болып табылады.
Еңбек заңнамасын сақтау тек жұмыс берушінің ғана емес, қызметкердің де жауапкершілігі екенін атап өту маңызды. Қызметкер өз құқықтарын біліп қана қоймай, еңбек тәртібін сақтауға, қауіпсіздік талаптарын орындауға міндетті. Еңбек мәдениетін қалыптастыру – ұзақ мерзімді тұрақтылықтың кепілі.
Мемлекеттік еңбек инспекциясының басты мақсаты – тексеру арқылы жазалау емес, алдын алу және түсіндіру жұмыстарын жүргізу. Сондықтан мұндай кездесулер құқықтық сауаттылықты арттыруға, еңбек дауларының алдын алуға және өзара сенімге негізделген әріптестік қатынасты қалыптастыруға бағытталған.
Еңбек қауіпсіздігі – тек өндіріс орындарына ғана тән мәселе емес. Денсаулық сақтау ұйымдарында да қауіпсіздік талаптарын сақтау аса маңызды. Қызметкерлердің кәсіби аурулардан, өндірістік жарақаттардан қорғалуы олардың еңбек өнімділігіне тікелей әсер етеді. Қауіпсіз еңбек жағдайы – сапалы медициналық қызмет көрсетудің алғышарты.
Жалпы алғанда, Сарыағаш аудандық орталық ауруханасында өткен кездесу еңбек саласындағы саясатты дамыту, еңбек қауіпсіздігін қамтамасыз ету және әлеуметтік кепілдіктерді нығайту бағытындағы жүйелі жұмыстың бір бөлігі болып табылады. Еңбек шарттарының заң талаптарына сай рәсімделуі, міндетті сақтандырудың жүзеге асырылуы және цифрлық платформаларды тиімді пайдалану – заманауи еңбек қатынастарының негізі.
Алдағы уақытта да медициналық мекемелерде еңбек заңнамасының сақталуын бақылау, профилактикалық түсіндіру жұмыстарын жүргізу және еңбек қауіпсіздігі мәдениетін қалыптастыру жалғасатын болады. Еңбек адамының құқығы қорғалған, қауіпсіз еңбек ортасы қалыптасқан қоғамда ғана әлеуметтік тұрақтылық пен сапалы қызмет көрсету қамтамасыз етіледі.
Осылайша, атқарылған шаралар еңбек саласындағы мемлекеттік саясаттың басты қағидаттарына – заң үстемдігіне, әлеуметтік әділеттілікке және қауіпсіз еңбек жағдайын қамтамасыз етуге толық сәйкес келеді. Медициналық қызметкерлердің құқықтары мен мүдделерін қорғау – мемлекеттің тұрақты дамуы мен халықтың әл-ауқатын арттырудың маңызды шарты.